Na uglu današnjeg Senćanskog puta i Ulice Sonje Marinković nalazila se kuća u kojoj je rođen Danilo Kiš. Uništena je u bombardovanju 1944. godine, a na njenom mestu kasnije je podignuta stambena zgrada. Na godišnjicu piščeve smrti vraćamo se njegovoj prvoj adresi — i pozivamo čitaoce da nam pomognu da dopunimo priču.
Pored tog ugla Subotičani svakodnevno prolaze. Današnje zgrade malo toga otkrivaju o nekadašnjim kućama i dvorištima, među kojima je bilo i ono u kojem je prve godine života proveo Danilo Kiš.
Rođen je 22. februara 1935. godine, kao sin Eduarda Kiša i Milice Dragićević. U Subotici je živeo kratko: porodica se 1937. preselila u Novi Sad. Ipak, rodni grad ostao je početna tačka njegove biografije.
Kuća koje više nema
Prema lokalnim zapisima koji se pozivaju na istraživanje subotičkog pisca Boška Krstića, Kišova rodna kuća nalazila se u nekadašnjoj Ulici oslobođenja broj 8, kod današnjeg ugla Senćanskog puta i Sonje Marinković, preko puta kompleksa suda.
Sačuvana je i fotografija Danila sa starijom sestrom Danicom u dvorištu, iz 1936. godine.
Kuća je uništena tokom savezničkog bombardovanja Subotice 1944. godine. Prema objavljenim podacima o Krstićevom istraživanju, deo posleratne četvorospratnice podignut je na mestu nekadašnje Kišove kuće.
Potraga za prvom adresom
Mesto Kišovog rođenja istraživao je Boško Krstić, podstaknut vešću da je u Parizu spomen-pločom obeležena zgrada u kojoj je pisac živeo.
Traganje ga je vodilo kroz Kišove zapise, književne tekstove i zemljišno-knjižnu dokumentaciju. Rezultate je pretočio u knjigu „Potraga za Ulicom divljih kestenova“. Tako je iza kratkog podatka „rođen u Subotici“ ponovo pronađena konkretna gradska adresa.
Pariz je obeležio njegov dom
Petnaestog oktobra navršava se 37 godina od smrti Danila Kiša. Umro je 1989. godine u Parizu, gde spomen-ploča na zgradi u Ulici Artira Grusijea broj 16 čuva uspomenu na njegov boravak i smrt.
Subotica njegovo ime čuva kroz bistu i Fondaciju „Danilo Kiš“. Ipak, pitanje obeležavanja mesta njegovog rođenja zaslužuje da se ponovo otvori. Stariji izveštaji beleže da su pokušaji postavljanja spomen-ploče ostajali bez rezultata, a potvrdu da je ona u međuvremenu postavljena nismo pronašli.
Kuće više nema, ali njena priča može da bude vidljiva. Ploča, stara fotografija dvorišta i nekoliko rečenica o piscu približili bi prolaznicima značaj ovog mesta.
Kišova prva adresa zaslužuje svoje obeležje. Kao deo njegovog života, ali i kao deo istorije Subotice.
Znate li više? Javite nam se
Želimo da preciznije pokažemo položaj nekadašnje kuće u odnosu na današnje zgrade i pronađemo još fotografija tog dela grada.
Ako imate staru fotografiju, plan, dokument ili porodično sećanje koje bi pomoglo u ovoj potrazi, javite se redakciji SUživo. Navedite i odakle podatak potiče, kako bismo mogli da ga proverimo i dopunimo priču.
Možda se u nečijem porodičnom albumu čuva još jedan pogled na dvorište u kojem je počeo život Danila Kiša.
0 komentara
Uključite se u razgovor